ઉત્તરાખંડ (પૂર્વે ઉત્તરાંચલ તરીકે જાણીતું) નવેમ્બર ૯, ૨૦૦૦ ના રોજ ભારત નું ૨૭મું રાજ્ય બન્યું. ૧૯૯૦ના દાયકામાં તેને કઇંક અંશે શાંતિમય ચળવળ બાદ ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યમાંથી છુટા પડી નવા રાજ્યનો દરજ્જો મળ્યો. તેનું પાટનગર દેહરાદૂન શહેરમાં આવેલું છે.

ઉત્તરાખંડ
उत्तराखण्ड राज्य

उत्तराखण्डराज्यम्
રાજ્ય
Auli, India.jpg
Clock Tower, at Har-ki-Pauri, Haridwar.jpg
Badri 18.JPG
Tussle of tuskers.jpg
Kedarnath Temple.jpg
RudraprayagConfluence.JPG
Governor’s House, Nainital, Uttarakhand, India.jpg
સમઘડી દિશામાં ઉપરથી: ઔલીમાંથી દેખાતું ગઢવાલ હિમાલયનું દ્રશ્ય, બદ્રીનાથ મંદિર, કેદારનાથ, નૈનિતાલ ખાતે રાજભવન, અલકનંદા અને મંદાકિની નદીઓનો રુદ્રપ્રયાગ ખાતે સંગમ, જીમ કોર્બેટ રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન ખાતે હાથીઓ, અને હરદ્વાર
અન્ય નામો: 
દેવભૂમિ
देवभूमि (હિંદી/સંસ્કૃત)
ભારતમાં ઉત્તરાખંડનું સ્થાન
ભારતમાં ઉત્તરાખંડનું સ્થાન
ઉત્તરાખંડના જિલ્લાઓ
ઉત્તરાખંડના જિલ્લાઓ
અક્ષાંશ-રેખાંશ (દેહરાદૂન): 30°20′N 78°04′E / 30.33°N 78.06°E / 30.33; 78.06 (Dehradun)
દેશ ભારત
રાજ્યનો દરજ્જો૯ નવેમ્બર ૨૦૦૦ [a]
પાટનગરદેહરાદૂન [b]
સૌથી મોટું શહેરદેહરાદૂન
જિલ્લાઓ૧૩
સરકાર
 • માળખુંઉત્તરાખંડ સરકાર
 • ગવર્નરકૃષ્ણ કાંત પોલ
 • મુખ્ય મંત્રીપુષ્કરસિંહ ધામી, (ભાજપ)[૧]
 • મુખ્ય ન્યાયાધીશરાઘવેન્દ્ર સિંહ ચૌહાણ[૨]
 • વિધાનસભા સ્પીકરપ્રેમચંદ અગ્રવાલ (ભાજપ)
વિસ્તાર
 • કુલ૫૩,૪૮૩ km2 (૨૦૬૫૦ sq mi)
વિસ્તાર ક્રમ૧૯મો
વસ્તી
 (૨૦૧૧)
 • કુલ૧,૦૦,૮૬,૨૯૨
 • ક્રમ૨૧મો
 • ગીચતા૧૮૯/km2 (૪૯૦/sq mi)
 • ગીચતા ક્રમાંક૨૧મો
 • પુરુષ
૫૧,૩૭,૭૭૩
 • સ્ત્રી
૪૯,૪૮,૫૧૯
ઓળખઉત્તરાખંડી
ભાષાઓ
 • અધિકૃતહિંદી
 • અન્ય અધિકૃતસંસ્કૃત[૩]
સમય વિસ્તારUTC+૫:૩૦ (IST)
ISO 3166 ક્રમIN-UT
વાહન નોંધણીUK 01—XX
માનવ વિકાસ અંક (૨૦૧૧)Increase ૦.૫૧૫[૪] (medium)
• ક્રમ૭મો
સાક્ષરતા (૨૦૧૧)૭૯.૬૩%
• પુરુષ૮૮.૩૩%
• સ્ત્રી૭૦.૭૦%
• ક્રમ૧૭મો
લિંગ પ્રમાણ (૨૦૧૧)૯૬૩ / ૧૦૦૦
• ક્રમ૧૩મો
વેબસાઇટuk.gov.in
^a ઉત્તરાખંડની રચના ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યમાંથી ૯ નવેમ્બર ૨૦૦૦ના રોજ થઇ હતી.
^b દહેરાદૂન ઉત્તરાખંડની કામચલાઉ રાજધાની છે. ગિરસૈન નગરને રાજ્યની નવી રાજધાની બનાવવાની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે.
^c ૭૦ બેઠકો ચૂંટણીથી જ્યારે ૧ બેઠક એંગ્લો-ઇન્ડિયનો માટે અનામત છે.

આ રાજ્ય હિમાલયના રમણિય પહાડી વિસ્તારમાં આવેલું હોવાથી આ પ્રદેશની સુંદરતા માણવા આવતા સહેલાણીઓનો ધસારો બારેમાસ જોવા મળે છે. વળી આ રાજ્યમાં હરદ્વાર, ઋષિકેશ, દેવ પ્રયાગ, ગંગોત્રી, યમનોત્રી, બદ્રીનાથ, કેદારનાથ જેવાં ધાર્મિક સ્થળો આવેલાં હોવાથી યાત્રાળુઓ પણ અહીંની ખૂબ જ મોટી સંખ્યામાં મુલાકાત લે છે.

ઉતરાખંડ રાજ્યના જિલ્લાઓફેરફાર કરો

ઉત્તરાખંડમાં કુલ ૧૩ જિલ્લાઓ આવેલા છે, જે બે પ્રાંતો - કુમાઉં અને ગઢવાલમાં વહેચાયેલા છે. ચાર નવાં જિલ્લાઓની ઘોષણા ૧૫ ઓગસ્ટ ૨૦૧૧ના રોજ કરવામાં આવી હતી પરંતુ તેની રચના હજુ સુધી થઇ નથી.[૫]

બે પ્રાંતો અને જિલ્લાઓ નીચે મુજબ છે:

કુમાઉં પ્રાંત

ગઢવાલ પ્રાંત





સંદર્ભફેરફાર કરો

  1. "Pushkar Singh Dhami: BJP's Pushkar Singh Dhami to be next Uttarakhand chief minister" (અંગ્રેજીમાં). 4 July 2021. મેળવેલ 4 July 2021.
  2. "An Advocate Must Be Inquisitive Like A Detective, Tenacious Like A Farmer & Precise Like A Surgeon : CJ RS Chauhan In Farewell Speech". www.livelaw.in (અંગ્રેજીમાં). 5 January 2021. મેળવેલ 10 January 2021.
  3. Trivedi, Anupam (19 January 2010). "Sanskrit is second official language in Uttarakhand". Hindustan Times. મૂળ સંગ્રહિત માંથી 1 February 2012 પર સંગ્રહિત. મેળવેલ 30 August 2017.
  4. "Inequality-adjusted Human Development Index for Indian States-2011" (PDF). United Nations Development Programme. મેળવેલ ૧૭ જુલાઇ ૨૦૧૨.
  5. "Uttarakhand CM announces four new districts". Zee News. મેળવેલ ૧ જુલાઇ ૨૦૧૨.

બાહ્ય કડીઓફેરફાર કરો

સરકાર