"અરાલ સમુદ્ર" ની આવૃત્તિઓ વચ્ચેનો તફાવત

ફેરફારોનો કોઇ સારાંશ નથી
'''અરાલ સમુદ્ર''' ઉઝબેકિસ્તાન અને કઝાકસ્તાનની સરહદ પર આવેલો સમુદ્ર છે. ભુસ્તર શાસ્ત્રીઓ[[ભુસ્તરશાસ્ત્રી]]ઓ ના મત પ્રમાણે લગભગ ૨૫ લાખ વર્ષ પહેલા અરાલ સમુદ્રનુ અસ્તિત્વ ન હતુ.ત્યારે આદિકાળમાં [[યુરેશીયા]] (યુરોપ + એશીયા) ખંડના દક્ષીણે ટિથિસ નામનો સમુદ્ર ફેલાયેલો હતો. ઉત્તર તરફ પ્રવાસ ખેડતો ભારતીય ઉપખંડ યુરેશીયા જોડે ટકરાયો ત્યારે ટિથિસ સમુદ્ર આપોઆપ નાબુદ થયો. ભારતીય ઉપખંડ નોઉપખંડનો પોપડો યુરેશીયન પ્લેટ નીચે સરક્યો આ ભુસ્તરીય ટક્કરે આઘાતનાઆઘાતનાં મોજામોજાં છેક મધ્ય એશીયા સુધી પહોંચાડ્યાપહોંચાડ્યાં. પારીણામે ત્યાં પણ ઉથલપાથલો મચી. ગ્રેનાઇટના અમુક થરો ત્યાં સખત દબાણના માર્યા ફસકી પડ્યા. ભુસપાટી કરતા સહેજ નીચે બેસી ગયા. પ્રક્રીયાપ્રક્રિયા બહુ ધીમી ચાલી, પરંતુ લાંબે ગાળે જે ત્રણ નાનાં બેસીનો રચાયાં તેમાં [[કાળો સમુદ્ર]], [[કાસ્પિયન સમુદ્ર]], તથા [[અરાલ સમુદ્ર]] એમ ત્રણ સમુદ્રો બન્યા.<br />અરાલા સમુદ્રને જન્મ આપનાર મુખ્ય નદી અ[[મુદરીયા]] છે જે અફઘાનિસ્તાનઅફઘાનિસ્તાનના ના પહાડો માંથીપહાડોમાંથી નીંકળીને [[કિઝિલ કુમ]] તરીકે ઓળખાતા રણપ્રદેશ વચ્ચે પસાર થઇને અરાલ સમુદ્રને મળે છે. ઇ. સ. પૂર્વે ચૌથી સદીમાં [[ગ્રીસ]] ના સિકંદરે મધ્યએશીયા પર આક્રમણ કરવા અંહી પડાવ નાખેલો. ૨૦ મી સદીના સા સર્વેક્ષણ મુજબ અરાલ સમુદ્રનું ક્ષેત્રફળ ૬૮,૦૦૦ ચોરસ કિલોમીટર હતું. પરંતુ બાષ્પીભવનને લીધે તેનુ લેવલ દર વર્ષે ૩ ફીટ ઘટતુ હતુ
 
[[શ્રેણી:ભુગોળ]]
 
 
[[ja:アラル海]]
[[ka:არალის ზღვა]]
[[kaa:Aral ten'izi]]
[[kk:Арал теңізі]]
[[km:សមុទ្រ អារ៉ាល់]]
[[ko:아랄 해]]
[[la:Lacus Oxianus]]
[[lmo:Lach de Aral]]
[[lt:Aralo jūra]]
[[lv:Arāla jūra]]
[[mk:Аралско Езеро]]
[[mn:Арал тэнгис]]
[[mzn:آرال]]
[[new:अराल सागर]]
[[nl:Aralmeer]]
[[nn:Aralsjøen]]
[[no:Aralsjøen]]
[[oc:Mar d'Aral]]
[[os:Аралы денджыз]]
[[pl:Jezioro Aralskie]]
[[pnb:بحیرہ ارال]]
[[pt:Mar de Aral]]
[[qu:Aral qucha]]
[[ro:Marea Aral]]
[[roa-rup:Aral]]
[[ru:Аральское море]]
[[sh:Aralsko more]]
[[simple:Aral Sea]]
[[sk:Aralské jazero]]
[[sl:Aralsko jezero]]
[[sq:Deti Aral]]
[[sr:Аралско језеро]]
[[sv:Aralsjön]]
[[sw:Aral (ziwa)]]
[[ta:ஏரல் கடல்]]
[[tg:Баҳри Арал]]
[[th:ทะเลอารัล]]
[[tr:Aral Gölü]]
[[tt:Арал диңгезе]]
[[ug:شور دېڭىز]]
[[uk:Аральське море]]
[[ur:بحیرہ ارال]]
[[uz:Orol dengizi]]
[[vi:Biển Aral]]
[[wa:Mer d' Aral]]
[[war:Dagat Aral]]
[[zh:鹹海]]
[[zh-yue:鹹海]]
૪,૧૨૮

edits