"બોઝૉન" ની આવૃત્તિઓ વચ્ચેનો તફાવત

→‎વર્ણન: કડીઓ
(→‎વર્ણન: કડીઓ)
 
== વર્ણન ==
વિશ્વના તમામ કણોને બે વર્ગમાં વહેંચવામાં આવ્યા છે: (૧) બોઝૉન, કે જે પૂર્ણાંક [[પ્રચક્રણ]] ધરાવે છે. દા.ત. [[ફોટૉન]] અને [[મેસૉન]] અને (૨) ફર્મિયૉન, કે જે અર્ધપૂર્ણાંક પ્રચક્રણ ધરાવે છે. દા.ત. લેપ્ટૉન્સ અને બૅરિયૉન (એટલે કે ઈલેક્ટૉન[[ઈલેક્ટ્રોન]], પ્રોટૉન[[પ્રોટોન]], ન્યૂટ્રૉન વગેરે). બોઝૉન કણો [[પાઉલીનો અપવર્જનનો નિયમ|પાઉલી અપવર્જનના નિયમ]]ને અનુસરતા નથી. આથી એક જ ઊર્જા-અવસ્થા (સ્થિતિ)માં ગમે તેટલી સંખ્યામાં બોઝૉન રહી શકે છે. એક જ પ્રકારના બે બોઝૉનના સ્થાન અરસપરસ બદલવામાં આવે તો પણ તેમના વિતરણની સંભાવના (probability of distribution) ઉપર અસર થતી નથી તથા તેમના [[તરંગ-વિધેય]] (wave-function)ની સંજ્ઞા પણ બદલાતી નથી. જ્યારે ફર્મિયૉન સમૂહના કણો પાઉલીના નિયમનુ પાલન કરતા હોવાથી એક ઊર્જા-અવસ્થામાં એક જ ફર્મિયૉન કણ રહી શકે છે.
 
મૂળભૂત કણો (જે કણોનુ બીજા પેટાકણોમાં વિભાજન કરી શકાય નહિ તેવા કણો) ના ત્રણ સમૂહ છે. બોઝૉન તેમાનો એક સમૂહ છે. બાકીના બે સમૂહ છે: લેપ્ટૉન (હલકા કણો) અને ક્વાર્ક્સ. મૂળભૂત બોઝૉન નાના ઘટક કણોના બનેલા હોતા નથી, આથી તે મહત્વનાં કણો છે. આ બોઝૉન કણો સૃષ્ટિમાં પ્રવર્તતા મૂળભૂત બળોની પ્રેષણની પ્રક્રિયામાં ભાગ કે છે. આવા બોઝૉન કણ - કણ વચ્ચે બળનુ પ્રેષણ (transmission) કરે છે. બળના પ્રેષણની આ પ્રક્રિયામાં એક કણ બોઝૉન આપી દે છે અને બીજો કણ તે ઝીલીને તેનું શોષણ કરે છે.<ref name=patel/>