જળ કાગડો કે મોટો કાજિયો (અંગ્રેજી: Great Cormorant, Large Cormorant (ભારત), Great Black Cormorant (ઉત્તર ગોળાર્ધમાં), Black Cormorant (ઓસ્ટ્રેલિયા), Black Shag (ન્યુઝીલેન્ડ). હીન્દી: પાણકૌવા, જલકૌવા, ઘોગુર, સંસ્કૃત: મહા જલકાક) (Phalacrocorax carbo) એ જળપક્ષીઓનાં કાજિયા કુટુંબનું બહુપ્રમાણમાં ફેલાયેલું, લગભગ બધે જ જોવા મળતું, પક્ષી છે.[૨]

જળ કાગડો
મોટો કાજિયો
(Great Cormorant)
Phalacrocorax carbo Vic.jpg
A Great Comorant in Victoria, Australia.
પર્યાવરણ સંરક્ષણ સ્થિતિ
વૈજ્ઞાનિક વર્ગીકરણ
Kingdom: Animalia
Phylum: Chordata
Class: Aves
Order: Suliformes
Family: Phalacrocoracidae
Genus: 'Phalacrocorax'
Species: ''P. carbo''
દ્વિનામી નામ
Phalacrocorax carbo

વર્ણનફેરફાર કરો

આ ઘણું મોટું કાળું પક્ષી છે, પણ તેનો વ્યાપ બહુ હોય, વિસ્તાર પ્રમાણે કદમાં વિવિધતા પણ ઘણી છે. તેનું વજન ૧.૫ કિ.ગ્રા.[૩] થી ૫.૩ કિ.ગ્રા.[૪] સુધી, મહદાંશે ૨.૬ કિ.ગ્રા. થી ૩.૭ કિ.ગ્રા. વચ્ચે[૫] હોય છે. લંબાઈ ૭૦ સે.મી.થી ૧૦૨ સે.મી. (૨૦-૪૦ ઈંચ) અને પાંખોનો વ્યાપ ૧૨૧ થી ૧૬૦ સે.મી. (૪૮-૬૩ ઈંચ) હોય છે.[૬][૭] તેને લાંબી પૂંછડી અને ગળા પર પીળા ડાઘા હોય છે. પુખ્તોને પ્રજોપ્તિકાળમાં જાંઘના ભાગે સફેદ ડાઘા હોય છે.

આ પક્ષી મોટાભાગે મૌન રહે છે પણ તેમની સંવનન વસાહતમાં કંઠસ્થાનીય, ગળામાંથી ગરગરાટ જેવો, અવાજ સાંભળવા મળે છે.

ચિત્ર ગેલેરીફેરફાર કરો

બાહ્ય કડીઓફેરફાર કરો

સંદર્ભોફેરફાર કરો

  1. BirdLife International (2012). "Phalacrocorax carbo". IUCN Red List of Threatened Species. Version 2013.2. International Union for Conservation of Nature. CS1 maint: discouraged parameter (link) CS1 maint: ref=harv (link)
  2. Ali, S. (1993). The Book of Indian Birds. Bombay: Bombay Natural History Society. ISBN 0-19-563731-3.
  3. Ribak, Gal; Weihs, Daniel; Arad, Zeev (2005). "Water retention in the plumage of diving great cormorantsPhalacrocorax carbo sinensis". Journal of Avian Biology. 36 (2): 89. doi:10.1111/j.0908-8857.2005.03499.x.
  4. Cormorant સંગ્રહિત ૨૦૧૧-૧૧-૨૪ ના રોજ વેબેક મશિન. The Canadian Encyclopedia. Retrieved on 2012-08-21.
  5. Great Cormorant, Identification, All About Birds – Cornell Lab of Ornithology. Birds.cornell.edu. Retrieved on 2012-08-21.
  6. Field Guide to the Birds of East Africa: Kenya, Tanzania, Uganda, Rwanda, Burundi by Stevenson & Fanshawe. Elsevier Science (2001), ISBN 978-0856610790
  7. Great Cormorant, Life History, All About Birds – Cornell Lab of Ornithology. Allaboutbirds.org. Retrieved on 2012-08-21.